Umiejętność bycia rodzicem

    Nie da się ukryć - czego zresztą wcale robić nie zamierzam - że jestem osobą o dość liberalnych poglądach, jeśli chodzi o kwestie społeczne. Ogólnie i w dużym uproszczeniu mówiąc [bo nie będę Wam przecież w tym miejscu strzelała szczegółowego wykładu pt. "Światopogląd Dragonelli"] jestem zdania, że ludzie powinni żyć tak, jak im się podoba w ramach granic wyznaczonych przez podstawowe prawa drugiego człowieka. Wyszłaby z tego mniej więcej maksyma: "Moja wolność kończy się tam, gdzie zaczyna się Twoja". Wiem oczywiście, że mankamentem takiego podejścia jest ustalenie, czym konkretnie są owe "podstawowe prawa" [bo dla każdego mogą oznaczać inny zestaw wartości], tym niemniej właśnie w ten sposób można by zobrazować moje podejście do życia. Co za tym idzie - uważam, że państwo z zasady nie powinno ingerować w sprawy osobiste swoich obywateli i dać im wolną rękę tak długo, jak długo spełniają swoje obowiązki wobec niego [czyli płacą podatki, nie kradną, nie zabijają etc.].
    Skąd taki wstęp? Ano w mojej pracy jako wychowawcy zdarzają się takie momenty, w których mój uogólniony światopogląd zostaje opatrzony przypisem "SYTUACJA WYJĄTKOWA". To mniej więcej tak, jak z ewolucją stosunku do policji, o której Wam pisałam tutaj - czyli że generalnie nauczono mnie zaufania do tej instytucji, a tymczasem nierzadko widzę, że przynosi ona więcej szkody, niż pożytku.
    Ale przejdźmy do meritum. Mam w swojej muppeciarni wychowanka, 17-latka, nazwijmy go Mariusz. Przeniesiono go do Zoo na początku roku szkolnego na powtarzanie drugiej klasy gimnazjum - jak widać po wieku chłopca, to ma on i tak już spore opóźnienie edukacyjne. Przyznam, że niewiele o nim wiedziałam poza informacjami, które mam w jego dokumentach - rodzina niepełna, matka w trakcie rozwodu, samotnie sprawująca opiekę nad trojgiem dzieci. Mariusz od początku swojej kariery u nas chodził do szkoły mocno w kratkę, w zasadzie to częściej go nie było, niż był. Kontaktu z jego matką nie miałam żadnego - podany numer telefonu milczał jak zaklęty, więc po jakimś czasie wysłałam oficjalne pismo z prośbą o stawienie się rodzicielki w szkole. Zamiast niej przyjechała o dwa lata starsza siostra Mariusza - a zatem już pełnoletnia - tłumacząc, że matka jest obłożnie chora i fizycznie nie jest w stanie przybyć do szkoły [rodzina mieszka pod miastem, dobre kilkanaście, a może nawet kilkadziesiąt kilometrów od Zoo]. Rzecz jasna nie bardzo mi się to spodobało, ale co było robić - omówiłam problemy związane z Mariuszem, tym bardziej, że siostra sprawiła na mnie wrażenie sensownej i myślącej osoby. Był to jednak mój pierwszy i ostatni kontakt z kimkolwiek dorosłym, bo na następne zebrania nikt się już nie fatygował, a telefon był tradycyjnie głuchy. Mariusz dalej chodził tak, jak wcześniej, czyli prawie wcale i był nieklasyfikowany na półrocze z większości przedmiotów. Klasyczny przypadek ucznia, którego w Zoo nazywamy "martwą duszą" - jest zapisany do szkoły, bo do uzyskania pełnoletności gdzieś widnieć musi, ale wcale nie jest zainteresowany zaliczeniem chociażby tego gimnazjum, więc jest potencjalnym kandydatem do skreślenia, kiedy tylko skończy 18 lat. Nic nowego u nas - smutne, ale prawdziwe.
    Co zatem wyjątkowego jest w tej historii, że o niej wspominam? Dwa dni temu skontaktowała się ze mną społeczna kuratorka rodziny Mariusza [a do tej pory nie miałam nawet informacji, że chłopak ma kuratora...] i od niej dowiedziałam się, jak się sprawy mają. Otóż generalnie dzieciaki są pozostawione same sobie, bo mamusia jest osobą imprezową i do jej stałego repertuaru należy znikanie na długie miesiące. Każde dziecko ma z innym mężczyzną, przy czym tylko najstarsza córka dostaje jakieś alimenty [dopóki się uczy], bo tylko w jej przypadku znane są dane personalne tatusia... W domu z nimi mieszka jeszcze babcia, która jednak sama potrzebuje opieki, bo jest poważnie chora. Ciężar ten rzecz jasna spada na wnuki, jako że matka Mariusza kompletnie nie poczuwa się do żadnych obowiązków. Aktualnie nie wiadomo nawet, gdzie przebywa - podobno poznała jakiegoś faceta przez Internet, wzięła ze sobą najmłodszego, 6-letniego syna i zniknęła, nie zostawiając pozostałej dwójce dzieci ŻADNYCH środków do życia. Mariusz więc nie chodzi obecnie do szkoły z przyczyn bardzo przyziemnych - po prostu nie ma nawet za co do niej dojechać.
    I tu - wbrew moim liberalnym poglądom - pojawia mi się od razu pytanie: dlaczego PAŃSTWO nie interweniuje i pozwala na coś takiego? Odpowiedzią jest jak zwykle w Polsce biurokracja i ślepota urzędników. Rodzince trafiła się bowiem wyjątkowo pobłażliwa sędzina, która nie może zdobyć się na krok pozbawienia matki praw rodzicielskich [czy chociażby ich ograniczenia] i umieszczenia dzieci w domu dziecka czy rodzinach zastępczych, by miały jakąkolwiek szansę na stabilny rozwój. Interwencja jest też utrudniona ze względu na to, że - według słów kuratorki - biedne dzieciaki rzecz jasna kryją matkę jak tylko mogą, bez wahania kłamią w jej obronie i nie dają powiedzieć na nią złego słowa. Efekcik? Może jedynie z najstarszej coś będzie, bo jest na tyle rozsądna, że jakoś potrafi o siebie zadbać, zdała maturę i uczy się w szkole policealnej. Mariusz ma 17 lat i jest w 2 klasie gimnazjum z brakami sięgającymi szkoły podstawowej. A najmłodszy, 6-letni braciszek JUŻ NA STARCIE jest do tyłu: matka nie posyłała go w ogóle do zerówki, przez co nie pójdzie we wrześniu do pierwszej klasy, bo ma za dużo zaległości i dostał odroczenie z poradni. Jeszcze nawet nie zaczął kariery szkolnej, a już jest spadochroniarzem...

    Czas na konkluzję. Otóż kiedy tak tego wszystkiego słuchałam, to zalecenia zawarte w "Państwie" Platona dotyczące kontroli nad wychowaniem wydały mi się całkiem sensowne. Patrząc na takie rodzinki, jak ta opisana przeze mnie wyżej, to człowiek naprawdę dochodzi do wniosku, że dzieci nie powinny dorastać pod okiem rodziców - czyli osób przypadkowych - tylko być oddawane już w niemowlęctwie specjalnie do tego przygotowanym pedagogom, którzy się na tym znają i nie zrobią małolatom krzywdy. Może to brzmi brutalnie, ale popatrzcie na ten paradoks: żeby prowadzić głupi samochód, trzeba zdać egzamin na prawo jazdy - ale żeby mieć prawo wychowywać dziecko, nie trzeba przechodzić żadnych testów, niczego się uczyć. Wystarczy sobie tylko je zmajstrować... Czy ktoś mi może powie w związku z tym, że wychowanie człowieka jest łatwiejsze, niż kierowanie samochodem? A jeżeli nie jest, to dlaczego tutaj nie wymaga się żadnego szkolenia, pozwalając, by takie kobiety jak mamusia Mariusza beztrosko niszczyły życie swoim dzieciom?
    Nie każdy człowiek z definicji nadaje się do tego, by być rodzicem - tak, jak nikt nie rodzi się ze zdolnością prowadzenia samochodu. A skoro tak, to umiejętność wychowania człowieka powinna być po pierwsze KSZTAŁCONA, a po drugie WERYFIKOWANA. I w razie oblania testu skutkować odebraniem praw rodzicielskich.